Waarom werkt de ene fabriek overdag en draait de andere 24/7? We leggen kort uit waarom bedrijven kiezen voor verschillende ploegensystemen en welke rol productie, techniek en onderhoud hierin spelen.
Wie in de productie werkt, kent ze waarschijnlijk wel: 2-, 3- en 5-ploegendiensten. Maar waarom draait de ene fabriek alleen overdag, terwijl bij een andere fabriek midden in de nacht de productielijnen nog volop draaien?
Dat heeft vooral te maken met het productieproces, de benodigde capaciteit en de kosten van stilstand.
Machines en productielijnen zijn vaak grote investeringen. Door in ploegen te werken, kunnen bedrijven hun installaties langer benutten en dus meer produceren.
Toch hoeft niet iedere fabriek 24 uur per dag te draaien. Wanneer er voldoende capaciteit is om de productie overdag af te ronden, kan een dagdienst genoeg zijn. Is er meer productie nodig? Dan kunnen bedrijven kiezen voor 2 of 3 ploegen.
In een 3-ploegensysteem werken medewerkers meestal in een ochtend-, middag- en nachtdienst. Hierdoor kan een fabriek op werkdagen 24 uur per dag produceren.
Bij 5 ploegen wisselen verschillende teams elkaar continu af. Hierdoor kan een fabriek ook in het weekend blijven produceren en dus 24/7 doordraaien.
Vooral in de procesindustrie komt dit veel voor. Sommige productieprocessen zijn namelijk niet eenvoudig stil te leggen. Het stoppen en opnieuw opstarten van een installatie kan veel tijd en energie kosten en soms zelfs gevolgen hebben voor de kwaliteit van het product.
Ook een fabriek die continu draait, moet worden onderhouden. Klein onderhoud kan soms tijdens de productie plaatsvinden. Voor grotere werkzaamheden worden vaak geplande onderhoudstops gebruikt.
Tijdens zo’n stop kunnen monteurs installaties inspecteren, onderdelen vervangen en revisies uitvoeren. Goed gepland onderhoud helpt om onverwachte storingen en productiestilstand te voorkomen.
Voor medewerkers betekent werken in ploegen natuurlijk afwijkende werktijden. Afhankelijk van het rooster werk je ook ’s avonds, ’s nachts of in het weekend. Daar staat doorgaans een ploegentoeslag tegenover.
Een 5-ploegenrooster kan daarnaast betekenen dat je op andere momenten meerdere dagen achter elkaar vrij bent. Of dat prettig is, verschilt per persoon.
De keuze tussen dagdienst, 2, 3 of 5 ploegen wordt dus niet zomaar gemaakt. Achter ieder rooster zit een combinatie van productiecapaciteit, techniek, onderhoud en personeel.